على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3926
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
سرد گردانيده شد . هرء ( har ' ) و ( hor ' ) م . ع . هرى اللحم هرء و هرء و هروء ( از باب سمع ) : نيك پخته شد گوشت . هرا ( har ) ا . پ . سخن بيهوده و هرزه و بىمعنى و گفتار نادان و احمق و آنكه بىادبانه سخن مىگويد . هرا ( her ) ا . پ . نام شهر هرات . هرا ( harr ) ا . پ . رخت اسب . و گلولههاى طلا و نقره كه در زين و يراق اسب به كار مىبرند . و زينتى كه از طلا و نقره در رخت اسب مىكنند . و دارويى كه آن را هليله نيز گويند . هرا ( harr ) و ( horr ) ا . پ . آواز و صدا . و غرش شير . هرا ( herr ) ا . پ . آواز فرو ريختن آب . هرا ( horr ) ا . پ . بيم و ترس . و درخش و دوخشيدن . هراء ( her ' ) ا . ع . نوباوهء خرما . و نام ديوى كه موكل بر خوابهاى زشت است . هراء ( hor ' ) ا . ع . سخن بسيار خطا و سخن زشت و فحش و سخن تباه و ناآراسته . و مرد بسيار بيهودهگوى . هراء ( harr ' ) ا . ع . فروشنده جامههاى بافته شدهء در هرات . هراءة ( har 'at ) م . ع . هرء هرء و هراءة . ر . هرء . هراب ( harr b ) ص . ع . بسيار گريزنده و فرار كننده . هراب ( horr b ) ع . ج . هارب . هرابذة ( har bezat ) ع . ج . هربذ . هراة ( har t ) ا . ع . نام شهر هرات . هرات ( her t ) ا . پ . نيك بخت و نام بخت نيك . و نام شهرى در خراسان كه اكنون در تصرف طايفه افغان است . هرات ( harr t ) ا . ع . شير بيشه . هراتقى ( har taqi ) ا . پ . مأخوذ از يونانى - ملحد . هراثم ( hor sem ) ا . ع . شير بيشه . هراج ( harr j ) ص . ع . اسب نيك رونده و تيزتك . هراجة ( harr jat ) ا . ع . گروه در آميزنده حديث و افزايندهء در آن . هراجل ( har jel ) ع . ج . هرجل . هراجيل ( ar jil ) ع . ج . هرجول . هراد ( her d ) م . ع . هردت الشئ اهريدة هرادة : اراده كردم من آن چيز را و اراده مىكنم من آن را ، مانند هرقت الماء اهريقه هراقة . هرار ( her r ) م . ع . هار مهارة و هرارا . ر . مهارة . هرار ( hor r ) ا . ع . بيمارى مانابورم كه ميان گوشت و پوست شتر حادث شود و پوست را فاسد سازد . و نيز روانى شكم از هر بيمارى كه باشد . هرار ( hor r ) م . ع . هرهرا و هرارا مهولا . ر . هر . هرار ( harr r ) ص . ع . بسيار بانك . هراران ( harr r ne ) ا . ع . به صيغه تثنيه : دو ستاره نسر واقع و قلب عقرب . و دو ماه كانون رومى . هرارة ( harr rat ) ص . ع . عين هرارة : چشم بسيار آب . هرارزده ( hor r - zade ) ص . پ . شترى كه مبتلا باشد بعروض طاولها در ميان پوست و گوشت . و شتر گرفتار اسهال . هراس ( har s ) ا . ع . از اعلام است . هراس ( har s ) ا . پ . نام درختى خاردار كه بار آن شبيه بكنارست . هراس ( her s ) و ( har s ) ا . پ . بيم و ترس و خوف و واهمه و وحشت و اضطراب و آشفتگى . و مترسى كه در باغها جهة ترسانيدن طيور و جانوران برپا كنند . و هراس كردن : واهمه كردن و ترسيدن . هراس ( hor s ) و ( harr s ) ا . ع . شير سخت اندام درشت و پرخور . هراس ( harr s ) ا . ع . آنكه هليم مىسازد و مىفروشد . هراسا ( her s ) و ( har s ) ا . پ . مترس و هراس . هراسا ( her s ) و ( har s ) ص . پ . ترسو و جبان و هراسناك و ترسناك . هراسان ( her s n ) و ( har s n ) ص . پ . ترسيده شده و هراسناك و ترسان و ترس كننده و بيمناك و بيم كننده . و هراسان شدن : بيم كردن . هراسانى ( har s ni ) ا . پ . بيم و ترس و وحشت و اضطراب و آشفتگى . هراسندگان ( her sandag n ) پ . ج . هراسنده . هراسنده ( her sande ) ا . ص . پ . تائب و متقى و صالح و پرهيزگار و پشيمان شونده و ترسنده . ج : هراسندگان . هراسه ( her se ) و ( har se ) ا . پ . بيم و هول و هراس و ترس . و مترسى كه در ميان باغ و كشتزار برپا كنند . هراسه ( her se ) ا . پ . چيزى كه مردم را بدان ترسانند . هراسيدن ( her sidan ) و ( har sidan ) ف . ل . م . پ . واهمه